|
Zarybianie polskich obszarów morskich Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 19 lutego 2004 r. o rybołówstwie (Dz. U. 01. Nr 62, poz. 574) utrzymanie i odtwarzanie zasobów ryb w polskich obszarach morskich jest dokonywane przez zarybianie tych obszarów. Art. 30 ust. 2 ww. ustawy stanowi, że zarybianie polskich obszarów morskich prowadzi minister właściwy ds. rolnictwa. Zgodnie z art. 30 ust. 3 tej ustawy koszty zarybiania polskich obszarów morskich ponoszone są corocznie przez budżet państwa, z części, której dysponentem jest minister właściwy ds. rolnictwa. Od 2000 roku dysponentem środków budżetowych przewidzianych w ustawie budżetowej na zarybianie polskich obszarów morskich jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zarybienia polskich obszarów morskich wykonuje się na podstawie planu zarybieniowego. Merytoryczne założenia programu zarybieniowego przygotowuje Pan Profesor Ryszard Bartel Kierownik Pracowni Rybactwa Rzecznego w Instytucie Rybactwa Śródlądowego. Plan zarybieniowy opiniuje Zespół do Spraw Zarybiania powołany przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Informacja o przeprowadzanych zarybieniach polskich obszarów morskich co roku przedstawiana jest przez polską delegację na forum Międzynarodowej Komisji Rybołówstwa Morza Bałtyckiego. Informacja o wykonanych zarybieniach wód Morza Bałtyckiego rybami łososiowatymi (łososiem, trocią) oraz o realizacji programów restytucji gatunków ryb, których populacje są zagrożone (sieja wędrowna, certa, jesiotr) jest ważnym argumentem dla utrzymania polskiej kwoty połowowej łososia na Morzu Bałtyckim. W realizacji zarybień polskich obszarów morskich udział bierze Instytut Rybactwa Śródlądowego w Olsztynie, Okręgowe Inspektoraty Rybołówstwa Morskiego, Państwowa Straż Rybacka, kilkunastu hodowców ryb łososiowatych, rybaccy użytkownicy wód śródlądowych oraz przedstawiciele organizacji społeczno - zawodowych rybaków morskich. O prowadzonych zarybieniach na bieżąco informowane są Regionalne Zarządy Gospodarki Wodnej.
Kwota środków wydatkowana z budżetu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na zarybienia polskich obszarów morskich w latach 2000-2005.
Rok Kwota (zł) 2000 - 3.643.483,79 2001 - 2.826.959,23 2002 - 2.699.983,58 2003 - 2.789.657,59 2004 - 2.899.998,08 2005 - 3.023.997,60
Ze środków budżetowych Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w ramach zarybiania polskich obszarów morskich, wydatkowane są środki finansowe na ustalenie efektywności przeprowadzonych zarybień. Instytut Rybactwa Śródlądowego każdego roku sporządza wnioski na temat wyników badań związanych z zarybianiem i znakowaniem.
Wnioski dotyczące wyników badań związanych ze znakowaniem materiału zarybieniowego w ramach realizacji zadania "Zarybianie polskich obszarłów morskich w 2005 r.".
Podstawą do realizacja zarybiania był plan zarybiania przygotowany przez przewodniczącego Zespołu d.s. Zarybiania i pozytywnie zaopiniowany przez Zespół. W planie tym określono gatunek i liczby ryb przewidzianych do odebrania z każdego gospodarstwa oraz określono miejsca i liczbę ryb przewidzianą do wypuszczenia. Zasady odbioru materiału zarybieniowego, sposoby liczenia ryb, określania kryteriów jakości materiału zarybieniowego krótko omówiono na zebraniu Zespołu odsyłając zainteresowanych szczegółami do artykułu - Bartel R. „Zasady odbioru smoltów oraz narybku troci i łososi do zarybiania polskich obszarów morskich” opublikowanego w 2004 r. w Komunikatach Rybackich nr 3, strony 15-24. Podstawą do określania liczby odbieranych smoltów były pomiary długości 3 reprezentatywnych partii ryb. Pozwoliły one określić liczbę troci posiadających długości poniżej 14,5 cm. Ryby te nie posiadały cech smolta i były traktowane jako narybek. Za takie ryby nie płacono hodowcom, mimo, że były odebrane i wypuszczone razem ze smoltami. O każdorazowym odbieraniu materiału zarybieniowego i jego wypuszczeniu do rzek Instytut powiadamiał Okręgowe Inspektoraty Rybołówstwa Morskiego, Urzędy Wojewódzkie, Straże Rybackie, Regionalne Zarządy Gospodarki Wodnej oraz użytkowników obwodów rybackich. Dla zdobycia informacji o wędrówkach i wzroście ryb poznakowano 33 tys. szt. smoltów troci i 11 tys. szt. smoltów łososi. Restytuowane łososie po pierwszym roku pobytu w morzu osiągały średnią długość 59,4 cm i średnią masę 2,58 kg, po drugim roku odpowiednio 81,8 cm i 6,25 kg a po trzecim 102,4 cm i 11,8 kg. Trocie w porównaniu z łososiami rosną wolniej. Większe rozmiary osiągają trocie wiślane. Od wielu lat obserwuje się nie tylko w Polsce obniżanie się procentów zwrotów zarówno z eksperymentów znakowania smoltów troci jak i łososi. Pewnym wytłumaczeniem powyższego może być niechęć rybaków do przesyłania znaczków ze złowionych znakowanych ryb. Wyjazdy w teren i kontakty z rybakami potwierdziły te przypuszczenia. Z każdego wyjazdu przywozi się kilkanaście bądź kilkadziesiąt znaczków. W tej sytuacji trudno było wykorzystać eksperymenty znakowań do szacowania efektywności zarybień. Mogły być one wykorzystane do poszukiwania przyczyn słabych rezultatów przy minimalnych zwrotach, jednak mogą być one obarczone dodatkowymi błędami z tytułu gubienia, urywania znaczków, gdy smolty zaczepiły się znaczkami o siatki. Połowy troci od 2000 r. utrzymują się na wysokim poziomie od 755 t do 863 t. |